Wczesna terapia o wysokiej skuteczności w stwardnieniu rozsianym: od koncepcji do praktyki klinicznej Artykuł przeglądowy

Abstrakt

Na progresję niepełnosprawności w stwardnieniu rozsianym składają się trzy główne mechanizmy: pogorszenie związane z rzutami (RAW), progresja niezależna od aktywności rzutowej (PIRA) oraz progresja związana z wiekiem. Zarówno RAW, jak i PIRA przyczyniają się do pogorszenia wynikającego z tlącej się aktywności choroby (SAW).

Wczesne zastosowanie terapii o wysokiej skuteczności (HETA) ogranicza postęp niepełnosprawności oraz rozwój SAW. Obecnie HETA stanowią podstawę nowoczesnego leczenia stwardnienia rozsianego i są rekomendowane już jako terapia pierwszego wyboru. Ich wdrożenie powinno nastąpić możliwie jak najwcześniej po rozpoznaniu choroby, zwłaszcza u pacjentów z niekorzystnymi czynnikami rokowniczymi.

Natalizumab, stosowany w terapii stwardnienia rozsianego od ponad 20 lat, należy do grupy HETA i wyróżnia się unikalnym mechanizmem działania. Jest humanizowanym przeciwciałem monoklonalnym skierowanym przeciwko podjednostce α4-integryny obecnej na powierzchni leukocytów i blokuje ich migrację do ośrodkowego układu nerwowego.

Natalizumab może być rozważany jako jedna z opcji terapeutycznych u pacjentów z wysoko aktywną postacią stwardnienia rozsianego, zwłaszcza przy obecności niekorzystnych czynników rokowniczych, a także w wybranych sytuacjach klinicznych, takich jak współistnienie określonych chorób przewlekłych, planowanie ciąży lub potrzeba realizacji szczepień ochronnych – każdorazowo po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka.

Wczesne wdrożenie terapii o wysokiej skuteczności, w tym natalizumabu, u odpowiednio dobranych pacjentów może przyczyniać się do lepszej kontroli aktywności choroby i ograniczenia narastania niepełnosprawności.