Cyklosporyna w praktyce klinicznej. Dwugłos dermatologa i psychiatry Artykuł przeglądowy

##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

Przemysław Pacan
Łukasz Matusiak

Abstrakt

Artykuł przedstawia interdyscyplinarne spojrzenie dermatologa i psychiatry na leczenie ciężkich postaci łuszczycy oraz atopowego zapalenia skóry. Podkreśla ugruntowaną pozycję cyklosporyny A, która dzięki szybkiemu działaniu immunomodulującemu skutecznie łagodzi stan zapalny i świąd, co bezpośrednio przekłada się na poprawę dobrostanu psychicznego i jakości życia pacjentów.

##plugins.themes.bootstrap3.article.details##

Dział
Artykuły

Bibliografia

1. Hart W, Gieler U, Kusnir D et al. (eds.). Secondary emotional disorder and comrbidities. In: Clinical Managment in Psychodermatology. Springer- Verlag, Berlin-Heidelberg 2009: 123-138.
2. Misery L, Schut C, Balieva F et al. White paper on psychodermatology in Europe: A position paper from the EADV Psychodermatology Task Force and the European Society for Dermatology and Psychiatry (ESDaP). J Eur Acad Dermatol Venereol. 2023; 37: 2419-27. https://doi.org/10.1111/jdv.19427.
3. Senra MS, Wollenberg A. Psychodermatological aspects of atopic dermatitis. Br J Dermatol. 2014; 170(Suppl 1): 38-43. https://doi.org/10.1111/bjd.12764.
4. Reich A, Adamski Z, Chodorowska G et al. Łuszczyca. Rekomendacje diagnostyczno-terapeutyczne Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego. Część 2. Dermatol Rev. 2020; 107: 110-37.
5. Dehesa L, Abuchar A, Nuno-Gonzalez A et al. The use of Cyclosporine in Dermatology. J Drugs Dermatol. 2012; 11: 979-87.
6. Colombo MD, Cassano N, Bellia G et al. Cyclosporine regimens in plaque psoriasis: an overview with special emphasis on dose, duration, and old and new treatment approaches, Sci World J. 2013; 2013: 805705.
7. Puig L, Thom H, Mollon P et al. Clear or almost clear skin improves the quality of life in patients with moderate-to-severe psoriasis: a systematic review and meta-analysis. J Eur Acad Dermatol Venereol. 2017; 31(2): 213-20.
8. Vera MR, Heydendael MD, Phyllis I et al. Methotrexate versus Cyclosporine in Moderate-to-Severe Chronic Plaque Psoriasis. N Engl J Med. 2003; 349: 658-65.
9. Yoon HS, Youn JI. A comparison of two cyclosporine dosage regimens for the treatment of severe psoriasis. J Dermatol Treat. 2007; 18(5): 286-90.
10. Leczenie umiarkowanej i ciężkiej postaci łuszczycy plackowatej. https://www.gov.pl/web/zdrowie/programy-lekowe.
11. Wollenberg A, Kinberger M, Arents B et al. European guideline (EuroGuiDerm) on atopic eczema: part I – systemic therapy. J Eur Acad Dermatol Venereol. 2022; 36: 1409-31.
12. Nowicki RJ, Trzeciak M, Kaczmarski M et al. Atopowe zapalenie skóry. Interdyscyplinarne rekomendacje diagnostyczno-terapeutyczne Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego, Polskiego Towarzystwa Alergologicznego, Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego oraz Polskiego Towarzystwa Medycyny Rodzinnej. Część II. Leczenie ogólne oraz nowe metody terapeutyczne. Dermatol Rev. 2019; 106: 475-85.
13. Otsuka A, Tanioka M, Nakagawa Y et al. Effects of cyclosporine on pruritus and serum IL-31 levels in patients with atopic dermatitis. Eur J Dermatol. 2011; 21(5): 816-7.
14. Goujon C, Viguier M, Staumont-Sallé D et al. Methotrexate Versus Cyclosporine in Adults with Moderate-to-Severe Atopic Dermatitis: A Phase III Randomized Noninferiority Trial. J Allergy Clin Immunol Pract. 2018; 6(2): 562-569.e3.
15. Leczenie chorych z ciężką postacią atopowego zapalenia skóry.
16. Szepietowski J, Pacan P, Reich A et al. Psychodermatologia. Akademia Medyczna im. Piastów Śląskich, Wrocław 2012; 143-53.
17. Tuckman A. The potential psychological impact of skin conditions. Dermatol Ther. 2017; 7(Suppl 1): 53-57.
18. Zapała J. Compliance, adherence i concordance w relacji między lekarzem a pacjentem jako zintegrowany model komunikacji. Psychoonkologia. 2018; 22(3): 102-6.