Rehabilitacja kardiologiczna u chorych po przebytym zawale serca Artykuł przeglądowy

##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

Tomasz Zapolski
Małgorzata Kucharska
Andrzej Wysokiński
Alicja Nasiłowska-Barud

Abstrakt

Choroby układu krążenia, a zwłaszcza zawał mięśnia sercowego, stanowią jeden z głównych problemów zdrowotnych zarówno w Polsce, jak i na świecie. Zawał serca powoduje konsekwencje nie tylko somatyczne, ale i społeczne. Istotę problemu podkreśla nie tylko duża zachorowalność na zawał w populacji, lecz również to, że choroba ta coraz częściej dotyka ludzi młodych i aktywnych.


Przebieg rehabilitacji kardiologicznej stosowanej po świeżym zawale mięśnia sercowego jest złożony, wieloetapowy i angażuje dużą liczbę personelu medycznego. Zaczyna się ona bezpośrednio w szpitalu i trwa praktycznie do końca życia. Pierwotnie rehabilitacja kardiologiczna rozumiana była przede wszystkim jako sposób usprawniania ruchowego i stosowana wyłącznie u chorych o małym ryzyku powikłań. Obecnie, w związku z szybkim rozwojem nowych metod diagnostycznych i terapeutycznych liczba chorych obejmowanych programami rehabilitacyjnymi jest o wiele większa.


Najważniejsze miejsce w programach rehabilitacji chorych po zawale serca zajmuje aktywność fizyczna, jednak nie należy zapominać, że na jej skuteczny i prawidłowy przebieg ma wpływ rehabilitacja psychologiczna.


Głównym celem rehabilitacji kardiologicznej jest odwrócenie lub przynajmniej zwolnienie niekorzystnych zmian zarówno patofizjologicznych, jak i psychologicznych, do jakich dochodzi u chorych na skutek wystąpienia zaburzeń sercowo-naczyniowych. Właściwie prowadzone programy rehabilitacji kardiologicznej są nie tylko bezpieczne, ale co najważniejsze zmniejszają ryzyko nawrotu zawału serca, ponadto pod ich wpływem poprawia się wydolność wysiłkowa oraz samopoczucie chorych.

##plugins.generic.usageStats.downloads##

##plugins.generic.usageStats.noStats##

##plugins.themes.bootstrap3.article.details##

Dział
Artykuły

Bibliografia

1. Askanas Z.: Rehabilitacja kardiologiczna. PZWL, Warszawa 1994.
2. Piotrowicz R., Dylewicz P., Jegier A. et al.: Kompleksowa Rehabilitacja Kardiologiczna. Stanowisko Komisji ds. Opracowania Standardów Rehabilitacji Kardiologicznej Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. Folia Cardiol. 2004; 11(supl. A): A1-A48.
3. Jaxa-Chamiec T.: Rehabilitacja kardiologiczna ? definicja, historia, cele, znaczenie i korzyści. Post. Nauk Med. 2008; 21(10): 634-652.
4. Wysokiński A., Zapolski T.: Wybrane zagadnienia rehabilitacji kardiologicznej. Terapia 2008; 16(2): 18-22.
5. Ambroziak M.: Wysiłek fizyczny a układ krążenia. Podstawy fizjologiczne i genetyczne. Wpływ na ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Post. Nauk Med. 2008; 2(10): 653-658.
6. Mróz J., Kukliński W.: Fizjologiczne aspekty rehabilitacji kardiologicznej. Baln. Pol. 1996; 38: 32-40.
7. Demczyszak I.: Fizjoterapia w chorobach układu serowo-naczyniowego. Wyd. I. Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław 2006.
8. Jaxa-Chamiec T.: Współczesna rola testów wysiłkowych EKG i jej znaczenie w rehabilitacji kardiologicznej. Post. Nauk Med. 2008: 21(10): 660-668.
9. van de Werf F., Bax J., Betriu A., Blomstrom-Lunqvist C., Crea F., Falk V., Filippatos G., Fox K., Huber K., Kastrati A., Rosengren A., Steg P.G., Tubaro M., Verheugt F.: Postępowanie w ostrym zawale serca z utrzymującym się uniesieniem odcinka ST. Kard. Pol. 2009; 67(supl. 2): 1.
10. Kumor P.: Postępowanie z chorym po zawale serca zgodnie z najnowszymi wytycznymi. Świat Med. i Farm. 2008: 3(57): 8-13.
11. Mróz J., Kukliński W.: Rehabilitacja kardiologiczna chorych po przebytym zawale serca. Baln. Pol. 1996; 38: 64-69.
12. Piotrowicz R., Wolszakiewicz J.: Jak uruchamiaćrehabilitować chorych po niepowikłanym zawale serca? Kard. Pol. 2005: 62(5): 511-513.
13. Stanisławska-Nielepkowicz J., Jakubowska- Najnigier M., Starczewska M.: Postępowanie z chorym po zawale serca. Kard. Pol. 2000; 2: 39-44.
14. Brombosz J., Pabisiak A., Piliński R.: Aktywność fizyczna po zawale serca a przebieg choroby i rehabilitacji. Post. Reh. 1997; 10(4): 127-135.
15. Sapała R., Wdowiak L., Smoleń A., Zamojski K.: Aktywność fizyczna pacjentów po zawale serca. Med. Ogólna 2008; 14(4): 479-488.
16. Grąbczewska Z., Nartowicz E.: Standardy postępowania w zawale serca i niestabilności wieńcowej. Akad. Med. Bydgoszcz 1997.
17. Kuliński W., Mróz J.: Rehabilitacja ambulatoryjna chorych po przebytym zawale mięśnia serca. Baln. Pol. 1996; 38: 64-69.
18. Widomska-Czekajska T.: Ambulatoryjna opieka kardiologiczna. PZWL, 1994.
19. Nowotny J.: Podstawy fizjoterapii. Wydawnictwo Kasper, 2004.
20. Starczewska M., Opolski G.: Chory po zawale serca ? zasady postępowania. Prakt. Med. 2000; 8: 22-30.
21. Mika T., Kasprzyk W.: Fizykoterapia. PZWL, Warszawa 2003.
22. Straburzyńska-Lupa A., Straburzyński G.: Medycyna fizykalna. PZWL, Warszawa 2003.
23. Balady G., Ades P., Comoss P. et al.: Core Components of Cardiac rehabilitation/Secondary Prevention Programs. A Statement of Healthcare professionals from the American Heart Association of Cardiovascular and Pulmonary Rehabilitation. Circulation 2000; 102: 1069-1073.
24. Kiwerski J.: Rehabilitacja medyczna. PZWL, Warszawa 2007.